مجله شماره صد و پنجم    

شنبه 3 اردیبهشت 1390 19 جمادی الاول 1432 23 آوريل 2011  

 

 

 

 

  فهرست                 

 

 

آنچه در این شماره می خوانید :

 

 

 

مصحف هدایت

مدیریت علوی

جمله مديريتی 

حدیث مديريتی

طنز مديريتی

حکايت مديريتی

تکنیک های موفقیت

نکات مدیریتی

مقاله مدیریتی

 ●کلید هدایت

 ●دانستنیها

مباحث فرهنگی

تست خودشناسی

عبادت و بندگی

لينک های هفته

 

 

  مصحف هدایت             

در هر شماره از مجله، يک صفحه از قرآن کريم به همراه ترجمه و تفسير آن قرار می گيرد. التماس دعا.

براى شنيدن آيه مورد نظر بر روى شماره آيه كليك كنيد و برای مشاهده تفسير الميزان و نمونه بر روی آيه کليک کنيد

سوره: النساء آيات: 176 محل نزول: مدینه

يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلاَلَةِ إِنِ امْرُؤٌ هَلَكَ لَيْسَ لَهُ وَلَدٌ وَلَهُ أُخْتٌ فَلَهَا نِصْفُ مَا تَرَكَ وَهُوَ يَرِثُهَآ إِن لَّمْ يَكُن لَّهَا وَلَدٌ فَإِن كَانَتَا اثْنَتَيْنِ فَلَهُمَا الثُّلُثَانِ مِمَّا تَرَكَ وَإِن كَانُواْ إِخْوَةً رِّجَالاً وَنِسَاء فَلِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الأُنثَيَيْنِ يُبَيِّنُ اللّهُ لَكُمْ أَن تَضِلُّواْ وَاللّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ 176

سورة المائدة


 

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَوْفُواْ بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَكُم بَهِيمَةُ الأَنْعَامِ إِلاَّ مَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَأَنتُمْ حُرُمٌ إِنَّ اللّهَ يَحْكُمُ مَا يُرِيدُ 1 يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تُحِلُّواْ شَعَآئِرَ اللّهِ وَلاَ الشَّهْرَ الْحَرَامَ وَلاَ الْهَدْيَ وَلاَ الْقَلآئِدَ وَلا آمِّينَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ يَبْتَغُونَ فَضْلاً مِّن رَّبِّهِمْ وَرِضْوَانًا وَإِذَا حَلَلْتُمْ فَاصْطَادُواْ وَلاَ يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَن صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَن تَعْتَدُواْ وَتَعَاوَنُواْ عَلَى الْبرِّ وَالتَّقْوَى وَلاَ تَعَاوَنُواْ عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ 2

ترجمه فارسي مکارم

از تو (در باره ارث خواهران و برادران) سؤال مى ‏كنند، بگو: خداوند، حكم كل اله (خواهر و برادر) را براى شما بيان مى ‏كند: اگر مردى از دنيا برود، كه فرزند نداشته باشد، و براى او خواهرى باشد، نصف اموالى را كه به جا گذاشته، از او (ارث) مى ‏برد; و (اگر خواهرى از دنيا برود، وارث او يك برادر باشد،) او تمام مال را از آن خواهر به ارث مى ‏برد، در صورتى كه (ميت) فرزند نداشته باشد; و اگر دو خواهر (از او) باقى باشند دو سوم اموال را مى‏ برند; و اگر برادران و خواهران با هم باشند، (تمام اموال را ميان خود تقسيم مى‏ كنند; و) براى هر مذكر، دو برابر سهم مؤنث است خداوند (احكام خود را) براى شما بيان مى ‏كند تا گمراه نشويد; و خداوند به همه چيز داناست 176

سورة المائدة
 

به نام خداوند بخشنده بخشايشگر
اى كسانى كه ايمان آورده ‏ايد! به پيمانها (و قراردادها) وفا كنيد! چهارپايان (و جنين آنها) براى شما حلال شده است; مگر آنچه بر شما خوانده مى ‏شود (و استثنا خواهد شد) و به هنگام احرام، صيد را حلال نشمريد! خداوند هر چه بخواهد (و مصلحت باشد) حكم مى ‏كند 1 اى كسانى كه ايمان آورده‏ ايد! شعائر و حدود الهى (و مراسم حج را محترم بشمريد! و مخالفت با آنها) را حلال ندانيد! و نه ماه حرام را، و نه قربانی هاى بى‏ نشان و نشاندار را، و نه آنها را كه به قصد خانه خدا براى به دست آوردن فضل پروردگار و خشنودى او مى‏ آيند! اما هنگامى كه از احرام بيرون آمديد، صيدكردن براى شما مانعى ندارد و خصومت با جمعيتى كه شما را از آمدن به مسجد الحرام (در سال حديبيه) باز داشتند، نبايد شما را وادار به تعدى و تجاوز كند! و (همواره) در راه نيكى و پرهيزگارى با هم تعاون كنيد! و (هرگز) در راه گناه و تعدى همكارى ننماييد! و از (مخالفت فرمان) خدا بپرهيزيد كه مجازات خدا شديد است! 2

آيات امروز را می توانيد از طريق اين لينک هم مطالعه کنيد

 

 

  مدیریت علوی             

عملكرد امام علی (ع) در عزل و نصب کارگزاران

 
 

1-  عزل كارگزاران نالایق : امام علی (ع) در اولین اقدامش در زمینه اصلاحا ت اداری، آن استانداران را كه فقط بر اساس روابط منصوب شده و دارای ضوابط ذكر شده نبودند، عزل نمود.


 
2-  انتخاب كارگزاران شایسته : امیرمؤمنان علی (ع) تمام تلاش خویش را بكار گرفت تا بر اساس اصل مهم رعایت اهلیت یا شایسته سالاری، كارگزاران شایسته ای را برای انجام امور بگمارد.
 
 
3- مشخص نمودن دقیق وظایف كارگزار :علی (ع) هرگاه فردی را جهت انجام مسئولیتی بر می گزید، طی فرمانی وظایف او را بطور دقیق مشخص نموده از كوتاهی و خیانت در انجام امور بیم می داد و بدینوسیله امكان هر گونه بهانه جویی را سلب می نمود.

 
 
4-  و اگذاری مسئولیت:  واگذاری مسئولیت بر اساس توانائی و دادن اختیارات بر اساس مسئولیت را بنا نهاد. چون معیار واگذاری مسئولیتها لیاقت و توانایی است، لذا در حكومت علی (ع) حتی استانداردهای حضرت وظایف و اختیارات یكسانی نداشتند. آن عده از یارا ن حضرت كه كاملاً مورد اعتماد بوده و از لحاظ توانایی های فكری و اجرائی در حد بالایی بودند، به سمت استانداری مناطق حساس و بزرگ منصوب گشته و حضرت تقریباً تمام اختیارات خویش را به عنوان ولی امر مسلمین در آن مناطق به ایشان تفویض می نمود.
 
 
5-  تأمین مالی و رفاهی كارگزاران :سیاست مالی امام علی (ع) در قبال كارگزاران دولتی، دو وجه داشت :  مخاطب یك وجه آن مدیران ارشد نظام بودند و مخاطب وجه دیگر آن مابقی كارگزاران دولت . امام (ع) در تأمین حقوق کارگزاران و تلاش جهت بهبود وضعیت معیشتی ایشان به مالك اشتر چنین دستور می دهند: "سپس به ایشان (کارگزاران) حقوق فراوان بده، زیرا این كار ، آنها را در اصلاح خویش تقویت می كند و به دنبال خیانت و رشوه نمی روند و از خیانت در امو ا لی كه در اختیار آنهاست بی نیاز می سازد . به علاوه، چنانچه از دستور تو سرپیچی كردند و در امانت خیانت ورزیدند، حجت بر آنها تمام است و می توانی متخلف را تنبیه كنی " . اما سیاست علی (ع) در قبال مدیران ارشد نظام (( ان الله فرض علی ائمه العدل ان یقدروا انفسهم بضعفه الناس كیلا یتبیغ بالفقیر فقره.)) بود. یعنی خداوند بر پیشوایان دادگر واجب گردانیده است كه زندگی خود را با طبقه ضعیف تطبیق دهند كه رنج فقر ، مستمندان را ناراحت نكند.
 
 
6-  نظارت مستمر و دقیق بر عملكرد كارگزاران و اطرافیان:درنظر ایشان نظام بازرسی و بازرسان ، چشم حكومت محسوب می شوند و حكومتی كه نظام بازرسی صحیح و مطمئن نداشته باشد، همانند كوری است كه معایب را نمی بیند و در منجلاب عیوب و مفاسد غوطه ور می شود.
 
 
7-  برخورد با كارگزار متخلف :سیاست امام علی (ع) در برابر كارگزارانش ، سیاست پیشگیری از جرم است. لذا تمام شرایط پیشگیری (گزینش ، مشخص كردن وظایف،‌ تأمین مالی، بازرسی دقیق و ...) را بكار می گیرد. حال اگر با تمام این شرایط كسی تخلفی می كرد، دیگر هیچ بهانه ای برای عدم برخورد با او وجود نداشت .

 

منبع : مدیرستان

 

  جمله مديريتی              

عیب جویی

وقتی می خواهی عیوب دیگران را یاد كنی، عیوب خویش را بیاد آر .

حضرت رسول اکرم (ص)

 

  حدیث مديريتی             

 

به دست آوردن روزی بیشتر

 

 

 

امام علی علیه ‌السلام فرمودند:


یابْنَ آدَمَ ما كَسَبْتَ فَوقَ قُوَّتِكَ ، فَاَنتَ فیهِ خازِنٌ لِغَیرِكَ.


ای فرزند آدم، هرچه بیش از روزی به دست آوری، در آن خزانه ‌دار دیگران خواهی بود.

 

  طنز مديريتی              

مبانی کامپيوتر

از شخصی که در حال کار کردن با کامپیوتر عصبی شده بود می پرسند :

 - لطفاً یک تعریف ساده از کامپیوتر بیان کنید.

و او در پاسخ گفت :

- آن بخش از يک سيستم را که می توان با چکش خرد کرد، سخت‌ افزار

 و آن قسمت را که فقط می ‌توان به آن فحش داد ، نرم ‌افزار می ‌گويند !

 

  حکايت مديريتی            

عامل اصلی

چند وقتی بود در بخش مراقبت های ويژه يک بيمارستان معروف، بيماران يک تخت بخصوص در حدود ساعت ۱۱ صبح روزهای يکشنبه جان می سپردند. اين موضوع ربطی به نوع بيماری و شدت وضعف مرض آنان نداشت.
اين مسئله باعث شگفتی پزشکان آن بخش شده بود به طوری که بعضی آن را با مسائل ماورای طبيعی و بعضی ديگر با خرافات و ارواح و اجنه و موارد ديگر در ارتباط می دانستند.
کسی قادر به حل اين مسئله نبود که چرا بيمار آن تخت درست در ساعت ۱۱ صبح روزهای يکشنبه جان می سپرد. به همين دليل گروهی از پزشکان متخصص برای بررسی موضوع تشکيل جلسه دادند و پس از ساعت ها بحث و تبادل نظر بالاخره تصميم گرفتند تا در اولين يکشنبه ماه، چند دقيقه قبل از ساعت ۱۱ در محل مذکور برای مشاهده اين پديده عجيب و غريب حاضر شوند.
در محل و ساعت موعود، بعضی صليب کوچکی در دست گرفته و در حال دعا بودند، بعضی دوربين فيلمبرداری با خود آورده ودو دقيقه به ساعت ۱۱ مانده بود که تد جانسون نظافتچی پاره وقت روزهای يکشنبه وارد اتاق شد. دوشاخه برق دستگاه حفظ حيات را از پريز برق درآورد و دو شاخه جاروبرقی خود را به پريز زد و مشغول کار شد!
 
نتیجه اینکه : بسیاری از مواقع علت بسیاری از مشکلات در مقابل چشمان ماست، ولی به علت دقت نکردن کافی و اشتباهات گذشته و شاید تجربیات مشابه، ما برداشت غلطی نسبت به آن مشکل خاص  خواهیم داشت؛ در حالیکه با کمی دقت و بررسی دقیق می توان به عامل و علت اصلی معضل پی برد. 

 

  تکنیک های موفقیت         

۱۰ روش برای حمایت دیگران در رسیدن به موفقیت

 

یـکـی از وظـایـفـی کـه بـر دوش بسـیـاری از مـا اســت این می بـاشـد که از دیـگران پشتیبانی کنیم تا آنها نیز بتوانند کـیـفیت زنـدگی خود را ارتقا داده و شرایط مطلوبی را برای زنـدگیشان فراهم آورند. حال چه ما مسئولیت پدر و مادری داشـتـه بـاشیـم، چـه شراکت، دوستی و یا حتی مدیریت، لازم اسـت کـه در هـر شـرایطـی به دیگران کمک کنیم تا از

این طریق استعدادهای درونی شان را شکوفا سازند.

بـا هـر حـرفـی که می زنیم و هر کاری که انجام می دهیم در اطرافیان خود تاثیر می گذاریم - چه مثبت و چه منفی- پس شایسته است که کارهای خود را بادقت و توجه کامـل انـجـام دهـیـم. در ایـن قسـمـت شـمـا را بــا ۱۰ روش آشنا مـی کـنـیم که از آن طریق می توانید به دیگران کمک کنید تا خوبی های درونشان را شناسایی کنند.

 

۱- آنها را باور داشته باشید

هر کسی ممکن است در طول زمان دچار تردیدهای بیشماری شود و اعتماد به نفس خود را از دست بدهد. استعدادها  و توانایی هایش را باور نداشته باشد به همین دلیل نیروی ابتکار عمل خود را از دست دهد و در نتیجه در یک چنین شرایطی هیچ خبری از پیشرفت هم نخواهد بود. در این زمان وجود شخصی که شما را باور داشته باشد هدیه ای است که هیچ قیمتی نمی توان بر روی آن گذاشت. در داستان زندگی زنان و مردان بزرگ همیشه شخصی وجود داشته که توانایی های آنها را باور داشته حتی در زمانی که خودشان آنها را به طور کامل باور نداشته اند.

 

۲- آنها را تشویق کنید

" تو می توانی این کار را انجام دهی"، "من می دانم که تو می توانی." شاید این ها به گوش شما آشنا باشند. تشویق های صادق و صمیمانه کمک زیادی به فرد می کنند تا بتواند موقعیت خود را حفظ کند. هر چه به جزییات توجه بیشتری مبذول کنید، نتیجه بهتری بدست می آید. "من یادمه که تو پارسال واقعا شاهکار کردی و تونستی مناقصه رو ببری من باهات شرط می بندم که میتونی الان حتی خیلی بهتر هم عمل کنی."

 

3- انتظارات خود را افزایش دهید

معمولا به ما گفته می شود که آرزوهایمان را مطرح نکنیم و ما را تشویق می کنند که انتظارات واقع بینانه ای داشته باشیم. اما هنگامیکه زمان حمایت از دیگران فرا می رسد، آنها را برای رسیدن به بهترین ها ترغیب کنید. شاید لازم است که گاهی سطح انتظاراتمان را بالا ببریم. خیلی خوب است که معلم و یا کارفرمای ما انتظار زیادی از ما داشته باشند. زیرا از این طریق به مبارزه ای دعوت شده ایم که  به طور حتم توانایی ما در زندگی افزایش می دهد.

 

۴- حقیقت را بازگو کنید

اغلب به این دلیل که نمی خواهیم کسی را آزرده سازیم از گفتن حقایق تلخ خودداری می کنیم. چون می خواهیم که همیشه مودب و مهربان جلوه کنیم. اما فراموش نشود که بیان حقایق کار درستی به شمار می رود. شاید شما تنها فردی هستید که می توانید به او چیزی را که لازم دارد تا بشنود بگویید. البته در این شرایط باید خونسرد باشید و به هیچ وجه چهره پرخاشگر و مبارزه طلب به خود نگیرید.

 

۵- یک الگوی نمونه باشید

یکی دیگر از چیزهایی که ما از طریق آن می توانیم در افراد تاثیر بگذاریم رفتار و اعمال ما است. کارهای ما خیلی بیشتر از گفته هایمان تاثیر گذارند. تصور نکنید که افرا رفتار شما را زیر نظر نمی گیرند. آنها چنین کاری را انجام می دهند و رفتار شما به صورت آگاهانه و یا ناخوداگاه ثبت و ضبط می شود. همانطور که ما به صورت خودکار از الگوهای خود تقلید می کنیم ممکن است که خودمان هم برای فرد دیگری الگو باشیم و او رفتارش را مطابق با اعمال ما پیش گیرد. پس سعی کنید که یک الگوی مناسب باشید.

 

۶- تجربیات خود را تقسیم کنید

شاید ما ارزش شکست هایمان را نمی دانیم، شاید نمی خواهیم در معرض آسیب قرار بگیریم به همین دلیل از شکست ها و اشتباهاتمان چشم پوشی می کنیم. با این کار ما دیگران را از تجربیات خود محروم کرده ایم. هنگامیکه شما تجربیاتتان را با دیگران در میان می گذارید به ویژه ناکامی ها یکدلی خود را با آنها افزایش می دهید و قابل اعتماد جلوه می کنید و همین امر باعث می شود تا طرف مقابل خود را به شما نزدیکتر احساس کند.

 

۷- آنها را به چالش وا دارید

"چالش" معانی مختلفی دارد. چیزی که در این قسمت مد نظر ما است "محاسبه توانایی فرد در یک آزمایش دشوار و طاقت فرسا اما در عین حال محرک و مشوق" می باشد. همه ما در برهه های زمانی مختلف دچار چالش های بیشماری می شویم اما دعوت کردن دیگران به چالش بحث دیگری است و یک کار بی نظیر به شمار می رود. البته نباید در این راه زیاده روی کنید زیرا ممکن است که نتیجه معکوس حاصل شود. در کمال خونسردی اما با درایت کامل عمل کنید تا آنها را متوجه تعهدات خود کنید سپس آنها را به مبارزه دعوت کنید "به نظر من تو باید از این عقاید پوچ دست بکشی و کار فعلی ات را دنبال کنی و آنرا به اتمام برسانی، این کار رو انجام بده و بر طبق تعهدات خود عمل کن و غیره"

 

8- سوالات مناسب بپرسید

یک متخصص خوب و یا یک مربی کارآزموده به مراجعین خود نمی گوید که چه کاری باید انجام دهند بلکه با طرح سوالات مناسب موضوع را برای آنها روشن می کنند و آنها می توانند شرایط خود را بهتر درک کرده و تصمیمات مناسب را اتخاذ کنند. شما هم می توانید چنین کاری را انجام دهید. با پرسیدن سوالات دقیق و ظریف مردم را به فکر کردن وادارید تا آنها خودشان بتوانند راه حل مشکلات را پیدا کنند. آنها قدر دان شما خواهند بود." گری لاک وود" در این خصوص اظهار می دارد : سوالات زیرکانه را با نفوذ بیشتر بیان کنید.

 

۹- آنها را تایید کنید

شما دقیقا چیزی را بدست می آورید که به دنبال آن هستید. اگر به دنبال نقاط مثبت کسی می گردید پس آنها را پیدا کنید و اگر می خواهید اشتباهاتشان را ببینید به طور حتم این اتفاق روی خواهد داد. هنگامی که افراد کاری را درست انجام می دهند آنها را تشویق کنید. وقتی نسبت به این مطلب آگاهی پیدا کنند به انجام دوباره آن گرایش خاصی پیدا می کنند. برای آگاه ساختن آنها می توانید برایشان یاد داشت بگذارید، یک کارت برایشان بفرستید، به آنها تلفن بزنید و یا از آنها در مقابل دیگران قدردانی کنید.

 

۱۰- برای آنها وقت صرف کنید

حتما عاشق چیزی هستیم که برای آن وقت صرف می کنیم. با این کار ما با ارزش ترین دارایی خود(زمان) را در اختیار آنها گذاشته ایم و این امر ثابت میکند که ما برای رابطه ای که با آنها داریم و همچنین خود آن ها اهمیت قائل هستیم. در روابط خود برای دیگران وقت بگذارید زیرا زندگی بشر از زمان درست شده است.

 

منبع : مردمان

 

  نکات مدیریتی             

نکات مدیریتی

 

1- به اندازه کافی استراحت کنید و اجازه ندهید خستگی و استرس به سلامت روحی شما لطمه وارد کند.

2- هر از چند گاهی جلسه‌ ای به منظور پرسش و پاسخ با حضور سرپرستان ترتیب دهید تا از صحبت عملکرد و برنامه‌های آنان مطمئن شوید.

3- سرپرستان و مسئولین، پل ارتباطی مدیریت و کارمندان هستند، تا از استحکام این پل مطمئن نشده‌اید بی‌ محابا گام برندارید، چون در غیر این صورت ممکن است سقوط کنید.

4- کارمندان را تشویق کنید تا با ابتکار در انجام کارهایشان راه هایی برای صرفه‌جویی و پایین آوردن هزینه‌ها پیدا کنند.

5- کتاب قانون تجارت را در دسترس داشته باشید.

6- با توجه بیش از حد به افراد خاص، حسادت دیگران را برانگیخته نکنید.

7- به دیگران فرصت جبران اشتباهاتشان را بدهید.

8- نقاط ضعف و قوت خود را کشف کنید.

9- مطمئن شوید هیچ منبع انرژی، بیهوده به هدر نمی ‌رود. برای مثال کسی را موظف کنید تا از خاموش بودن چراغها و بسته بودن شیرهای آب پس از اتمام ساعات اداری و خروج نیروها اطمینان حاصل کند.

10- با اولین برخورد، در مورد کسی قضاوت نکنید.

11- حس ششم خود را نادیده نگیرید.

12- هر کسی را فقط با خودش مقایسه کنید، نه دیگران.

13- برای هر بخش، یک جعبه کمک‌های اولیه تهیه کنید.

14- اعجاز عبارات تأکیدی و مثبت را نادیده نگیرید.

15- راحت‌ ترین مبلمان و چشم ‌نوازترین وسایل را برای اتاق خود تهیه کنید و برای استفاده بهینه از فضا و زیبایی محیط از طراحان داخلی کمک بگیرید.

16- پنجره‌ها را مسدود نکنید، اجازه دهید همگان از نور و هوای تازه که از موهبت های الهی هستند، بهره‌ مند شوند.

 گاهی وزش یک نسیم می‌تواند آرامش چشمگیری برای محیط به ارمغان بیاورد.

17- مراقب باشید و اجازه ندهید سرپرستان و مسئولان برای پیاده‌سازی نظرات شخصی و اجرای فرامین خود، خودسرانه دستوری را به اسم شما اعلام کنند، زیرا در این صورت اگر این دستورات صحیح و قابل اجرا نباشد، از حسن شهرت و محبوبیت شما کاسته خواهد شد.

18- سرمایه‌های مالی، وقت و انرژی نیروی انسانی را با آموزش های غیرضروری به هدر ندهید. برای هر کسی آموزشی را تدارک ببینید تا بتواند از آن در بهبود بخشیدن کارهایش استفاده کند. در غیر این صورت وقتی فرصتی برای استفاده از این آموخته‌ها دست ندهد، خیلی زود به ورطه فراموشی سپرده می‌ شود و هرگز تبدیل به یک مهارت نمی‌ شود.

19- بی ‌طرفانه راجع به مسائل تصمیم ‌گیری کنید تا زاویه دید شما وسعت پیدا کند.

20- با هر نوع بی‌انضباطی مبارزه کنید.

21- روز خود را با خوردن صبحانه‌ای مقوی آغاز کنید.

22- از ایمن بودن آسانسورها و سایر وسایل مهم اطمینان حاصل کنید و اگر احتیاج به تعمیر یا تغییر دارند، بدون فوت وقت اقدام کنید.

23- حتی اگر سن شما از کارمندان کمتر است، آنچنان دلسوزانه با مسائلشان برخورد کنید تا لقب "پدر سازمان" را کسب کنید.

24- جهت حفظ سلامتی و چالاکی هر روز حداقل 15 دقیقه نرمش کنید.

25- در برخی از برنامه ‌ریزی‌ها و اخذ تصمیمات از کارکنان نیز نظرخواهی کنید تا با این مشارکت صمیمیت بیشتری بین مدیریت و کارکنان برقرار گردد و حس مسئولیت ‌پذیری افراد افزایش یابد.

26- از کارکنان بخواهید اگر با مشکلی روبه ‌رو می‌ شوند ضمن اعلام آن مشکل چند راه حل مناسب نیز ارائه دهند.

27- گاهی اوقات بدون اطلاع قبلی وارد اتاق کارکنان شوید و شخصاً با آنان به گفت ‌وگو بپردازید.

28- با برقراری امنیت شغلی در محیط روحیه کاری افراد را بهبود ببخشید.

29- اگر به افراد شخصیت بدهید و با برخوردهای نادرست عزت نفس آنان را پایمال نکنید آنان به مثابه اهرم عمل می ‌کنند و قادر خواهند بود مسئولیت‌هایی که به عهده آنان است بدون استرس و فشار روحی و با کیفیت بهتری به انجام برسانند.

30- مشوق و ترویج‌ دهنده کار تیمی باشید تا هماهنگی و همسویی کارکنان جایگزین رقابت‌های ناسالم شود.

 

 

  مقاله مدیریتی             

مديريت از نقطه صفر

مدیریت از نقطه صفر در هر موقعیت نقطه صفر خاص خود و نحوه مدیریت خاص خود را داراست، لیكن باتوجه به آنچه كه در محتوای هر موقعیتی می گنجد مدیریت از نقطه صفر محملی است كه مدیر با علم به نتیجه عملكردهای گذشته روشها و پیش فرض های غلط گذشته را زیرپا می گذارد و با بهره گیری از ویژگی های یاری دهنده مدیریت از نقطه صفر (كه در ذیل به آن پرداخته می شود) و با تعاریفی نو از موقعیت كه تكیه گاه محكم تری مبتنی بر تعریف صحیح تری از موفقیت و شكست دارند از نقطه صفر شروع می كند.

 

● نقطه صفر كجاست؟

 محدوده مشخصی ندارد. یک مدیر دارای شرایط مطلوب در موقعیت نیز می تواند برای تضمین و استحكام موقعیت مورد نظر از نقطه صفر شروع كند. درواقع، حركت از نقطه صفر شروعی دوباره با اندیشه ای از نوع مدیریت از نقطه صفر است.

 

● ابزارهای مدیریت از نقطه صفر كدامند؟

تحلیل موقعیت، اصلاح تعاریف عملی موفقیت و شكست موقعیت و ویژگیهای یاری دهنده مدیریت از نقطه صفر.

 

● تحلیل موقعیت:

بررسی و تحلیل یك موقعیت خاص باتوجه به پیچیدگیهای هر موقعیت خاص كلید رمزهای مختص به آن موقعیت را دارد. لیكن انتخاب دیدگاه مناسب برای تحلیل صحیح و سریع هر موقعیت شرط اولیه و لازم است.

 

● اصلاح تعاریف عملی موفقیت و شكست موقعیت:

پس از تحلیل موقعیت در نقطه صفر و كنكاش در اهداف، برنامه ها، راهبردها، عملكردها و عوامل موثر در موفقیت و شكست به شناختی عینی تر و تعریفی دقیق تر از موفقیت و شكست موقعیت می رسیم.

● ویژگی های یاری دهنده مدیریت از نقطه صفر:

در ادامه به تعدادی از ویژگیهای یاری دهنده مدیریت از نقطه صفر كه از ابزارهای ضروری بـــرای مدیریت از نقطه صفر هستند، اشاره می كنیم:

 

1 - تعیین نقطه شروع و پایان: اگر ندانیم نقطه شروع كجاست از هر كجا شروع كنیم به هیچ جا نمی رسیم و اگر ندانیم مقصدمان كجاست به هر نقطه ای كه برسیم مطلوب ما خواهد بود.

2 - دویدن به نقطه شروع: فراموش نكنیم از نقطه صفر بــاید شروع كنیم. پس ضروری است زمینه های لازم برای شروع از نقطه صفر از جمله تعاریف اصلاح شده ای از موقعیت و نیازهای آن را مهیا كنیم.

3 - رک و صریح بودن: ابهام گرایی و رک نبودن كه ریشه های مختلفی مثل ترس و عدم اعتماد به دیگران دارد، مانعی است بلند كه باید برای رسیدن به اهداف موقعیت، ارتباطات سالم درمجموعه و زمینه های جدید موفقیت در یك فضای صمیمی از آن عبور كرد.

4 - اگر می خواهیم تیم خوبی داشته باشیم، خود خوب باشیم: به زبان ساده برای رسیدن به نیكی و موفقیت در آنچه كه مطلوب ماست، باید جوهره خوبی را در موقعیت جاری كرد. اگر در موقعیت مدیر، راستی و درستی جاری باشد، به تبع آن اعتمـــــاد، همدوستی، هم افزایی، هم پایانی است و مطمئناً موفقیت هم به دنبال خواهد داشت و یك مدیر به عنوان عنصر انتقال فرهنگ، نقش عمده ای در ایجاد فضایی زلال و نیك در موقعیت ایفا می كند.

5- پرهیز از حرافی: زیاد حرف نزنیم و الا چشمهایمان هم باید گوش بدهند لذا حرفهایمان باید در متن عملكردمان قرار گیرد.

6- گرایشها را فراموش كنیم و منطق گرا باشیم: تنها اولویت ما كار ماست و بقیه مسائل فرع این مصلحت است. در این خصوص استفاده از مشاوران خارجی در موقعیتهای بحرانی، نوع ناقصی از مدیریت از نقطه صفر است كه در آن بعضی ویژگیهای مدیریت از نقطه صفر من جمله پرهیز از گرایش و جانبداری لحاظ شده است.

7- اندیشه گرایی بهتر است از تحمیل اندیشه (نقدپذیری و نقادی منصفانه): جدا كردن خود از تعارفات و شعارگویی و بسته نگری و رسیدن به پله نقد موقعیت خویش. فراهم كردن فضای هم‌افزایی و هم‌گرایی اندیشه ها.

8- اعتقاد عملی به كلمه نمی دانم درجایی كه نمی دانیم: انسانهـــای آگاه ارزش این كلمه را می دانند. یقیناً نمی دانم پله اول برای حركت به سوی سكوی پرتاب دانستن است و این اعتقاد باید به عنوان یك فرهنگ بویژه در بین مدیرانی كه دارای اختیارات و حیطه عمل وسیع هستند و ندانستن در لای اختیاراتشان پنهان می شود و پیشامدهای غیرقابل پیش بینی در كمینشان است، جاری شود.

9- آگاه باشیم كه به زودی واقعیتهای جاری از تصورات و پیش بینی های ما پیشی خواهند گرفت: دقت كنیم كه قبل از سبقت، مركب خود را عوض كنیم و تصورات و پیش بینی هایمان را بر واقعیتهای جاری منطبق سازیم.

10- جناب مدیر، هدف خردگرایی ابزاری است یا ارزشی؟ مراقب باشیم به كدام سو قدم برمی داریم.

11- جناب مدیر، اگر چه به هدفهای موقعیت دست نیـافته ایم به چه میزانی خود را مسئول می دانیم؟ اگر وضعیت فعلی به دلیل عدم كفایت در مدیریت ما در موقعیت بوده است، بهترین مدیریت ترك مدیریت به نحو مقتضی است. چیزی كه در بین مدیران ژاپنی بوفور دیده می شود.

12- به یاد داشته باشیم اتفاقات بد معمول و معلول شرایط بد است: شرایط بد چیست و راههای جلوگیری و مدارا با شرایط بد در هر مــــوقعیت كدام است، مراقب محیط باشیم، آن گونه كه بر آن سوار باشیم و نه بالعكس.

13- هر نقطه پایانی نقطه آغاز دیگری است: باید به این باور برسیم كه موفقیت یك امر نسبی است و پس از رسیدن به یك موفقیت كوچك در یك سطح بالاتر تازه در نقطه شروع قرار گرفته ایم.

14- در هر فعالیتی اصل آن چیزی است كه ما را به موفقیت می رساند، نه آن چیزی كه موفقیت را تعریف می كند: مقصود این است كه مراقب بـــاشیم اصلی كه موفقیت را تعریف می كند دایره آن را محدود نكنیم، بلكه آن اصل بسان سرچشمه ای باشد برای رسیدن به موفقیتهای بعدی.

15- ایجـــاد سیستم بهره وری فكری و تصمیم گیری در موقعیت: ازطریق ایجاد فرهنگ مشورت، فناوری اطلاعات، بهبود ارتباطات و نخبه پذیری در موقعیت و...

16- چیزهایی كه به ذهن ما نرسید: همیشه باید اعتقاد داشته باشیم چیزی كه ما به دنبال آن هستیم فراتر از آن چیزی است كه در تصور ما می گنجد و آنچه كه به ذهن و فكرما می رسد، بخش كوچكی است از آنچه كه به فكر ما نرسیده است. لذا با تصورات خودبینانه راه ترقی را بر خود نبندیم.

17- روح و فضای هر موقعیتی دارای شبكه ای است از روابط كاری بین افراد، روابط حسی و اخلاقی، روابط بین افراد بیرون از موقعیت با افراد درون موقعیت، رابطه هر فرد با كارش و رابطه مجموعه با وظایفشان و رابطه موقعیت مورد نظر با موقعیتهای دیگر و... توجه داشته باشیم كه در این شبكه پیچیده، یك نظام علت و معلولی حاكم است. لذا باید پیوسته با شناسایی و تحلیل این شبكه به تنظیم و تعدیل آن پرداخت. البته با توجه به گستردگی این شبكه، استفاده از نظرات مشاوران می تواند یاریگر باشد. پس ضروری است در نقطه صفر یكبار دیگر به تجزیه وتحلیل این شبكه بپردازیم.

18- هر مدیری(در هر موقعیت و جایگاه) دارای شرح وظایفی است، اما لازمه موفقیت یک مدیر پیش از آنكه انجام شرح وظایف باشد رسیدن به هدف موقعیت است. حواسمان هست كه در بند بوروكراسی كاغذ بازی نیفتیم و تمركز فكری و فعالیت های عملی را در مسیر رسیدن به هدف موقعیت قرار دهیم.

 

منبع : www.bazareiranian.ir

 

  کلید هدایت               

تواضع ( فروتنی )

کلام حق

وَعِبَادُ الرَّحْمَنِ الَّذِینَ یَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْنًا وَإِذَا خاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ قَالُوا سَلَامًا. (فرقان: 63)

و بندگان خداوند بخشنده آنانند که بر زمین فروتنانه گام برمی‌دارند و هرگاه نادانان، ایشان را طرف خطاب قرار دهند، پاسخی نرم گویند.

 

وَاخْفِضْ جَنَاحَکَ لِمَنِ اتَّبَعَکَ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ. (شعرا: 215)

و با مؤمنانی که از تو پیروی می‌کنند، افتادگی کن.

 

اختران عصمت و ولایت

حضرت رسول

به راستی، تواضع بر بزرگی شخص فروتن، می‌افزاید. پس فروتنی کنید تا خداوند به شما بلندی بخشد. (پیام پیامبر، ص 599)

هرگاه فروتنان امت مرا دیدید، شما هم برای آنها تواضع کنید و هرگاه متکبران را دیدید، شما هم به آنها تکبر کنید که این مایه خواری و کوچکی آنهاست. (ابی الحسین ورام بن ابی فراس المالکی الاشتری، مجموعه ورام، ترجمه: محمدرضا عطایی، مشهد، آستان قدس رضوی، 1369، ص 374)

 

حضرت امیر

تواضع، مرد را برافرازد و تکبر، او را خوار سازد. (غررالحکم، ج 1، ص 5)

تاج فروتنی را بر سر نهید و تکبر و خودپسندی را زیر پا بگذارید و حلقه‌های زنجیر خودبزرگ‌بینی را از گردن باز کنید و فروتنی را میان خود و شیطان و لشکریانش سنگر قرار دهید. (نهج‌البلاغه، ترجمه: سید جعفر شهیدی، تهران، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1378، ص 385)

 

امام صادق

پیشی گرفتن بر دیگران در سلام و درود، از فروتنی است. (خصال، ج 1، ص 10)

بدانید هر مؤمنی که در برابر زورمداری که مخالف آیین اوست، از روی آزمندی، فروتنی کند، خداوند او را به وی وامی‌گذارد و بر او خشم می‌گیرد.

(پاداش نیکی‌ها و کیفر گناهان، ص 624)

 

قند پارسی

هرکه گردن به دعوی افرازد               دشمن از هر طرف برو تازد

سعدی، افتاده‌ای است آزاده                 کــس نیاید به جــنـگ افتـــاده

                                  (دیباچه گلستان)

 

خاک صفت راه تواضع گزین            خاکی و از خاک نیاید جز این

           (وحشی بافقی)

 

تواضع گرچه محبوب است و فضل بی ‌کران نشاید کرد با هر کس که هیبت را زیان دارد.

                             (مواعظ سعدی)

 

آن کــس که فروتن است، گیرندش دست                       آرند فراترش ز هر پایه که هست

و آن کو ز غرور و سرکشی باشد مست                       از پای در افتد آخر و گردد پــست

                             (ابوالقاسم حالت)

 

حدیث دیگران

گاندی: شاخ پر بار سر به زمین می ‌نهد و عظمت آن همچنان در فروتنی او جلوه ‌گر است.

شکسپیر: تواضع، نردبان بزرگی و بلندی است.

 

ضرب‌المثل

آب زیاد، صدایش کم است. (مثل هندی)

 

Empty vessels make the most sound.

ظروف خالی بیشترین صدا را می ‌کنند.

 

A high hanging bunch of grapes is sour.

 خوشه‌ انگوری که در بالاتر است، ترش است.

 

گر نکته‌ دان عشقی، بشنو تو این حکایت

یکی قطــره باران ز ابری چکیــد              خجل شد چو پهنـای دریا بدید

که جایی که دریاست، من کیستم                چـو او هست، حقا که من نیستم

چو خود را به چشم حقارت بدیـد              صدف در کنارش به جان پرورید

سپهرش به جایی رسانیــــد کار                که شد نامـــور لؤلؤ شاهــــوار

بلندی از آن یافت کو پست شــد                 در نیستی کوفت تا هست شــد

(بوستان سعدی، ص 101)

 

دانستنیها                          

هلن کِلِر


 

هلن کلر، در ۲۷ ژوئن ۱۸۸۰ در توسکامبیا در ایالت آلاباما، متولد شد. او هنگامی که ۱۹ ماه بیشتر از زندگی‌اش نمی گذشت، در اثر ابتلا به یک نوع بیماری (شاید تب سرخ یا تب مخملک)، بینایی و شنوایی خود را از دست داد و ارتباطش با دنیای بیرون قطع شد. هنگامی که کلر شش سال داشت، او را به الکساندر گراهام بل ( مخترع تلفن ) نشان دادند و گراهام بل پس از معاینه، یک معلم ۲۰ ساله به نام آن سالیوان (میسی) را که در موسسه آموزش نابینایان پرکینز در بوستون فعالیت می‌کرد، برای آموزش او فرستاد. چنانکه کلر بعدها درباره خود می‌نویسد، زندگی واقعی او در یک روز از ماه مارس سال ۱۸۸۷ وقتی که تقریباً ۷ ساله بود، با ورود معلمش به زندگی او آغاز شد. او از این روز به عنوان مهم‌ترین روزی که در زندگی به خاطر دارد، یاد می‌کند. سالیوان معلمی سخت کوش و فوق‌العاده بود که از مارس ۱۸۸۷ تا پایان عمر خود در اکتبر ۱۹۳۶، در کنار کلر ماند.

سالیوان با فشار دادن علاماتی توسط انگشتان خود، به عنوان حروف، بر کف دست هلن با او ارتباط برقرار می ‌کرد و از این راه برای آموزش کلمات به او استفاده می‌نمود. در عرض چند ماه کلر فرا گرفت که چگونه اشیایی را که لمس می ‌کند، به آن حروف ربط دهد و آنها را هجی کند. او همچنین، موفق شد تا به وسیله لمس کارتهایی که حروف برجسته بر آنها نوشته شده بود، جمله‌هایی را بخواند و با کنار هم چیدن حروف در یک لوح، خود جمله بسازد. بین سالهای ۱۸۸۸ و ۱۸۹۰، کلر زمستانها را در موسسه پرکینز، برای آموزش خط بریل گذراند، سپس زیر نظر سارا فولر در بوستون، برای آموختن صحبت کردن، دوره‌ای آموزشی و تدریجی را آغاز کرد. او همچنین لب‌خوانی از طریق لمس دهان و گلوی شخص صحبت کننده را فرا گرفت. 

کودکی را کم کم سپری نمود و به بانویی بسیار باهوش و حساس تبدیل شد که قادر به نوشتن و صحبت کردن بود و به طور خستگی ناپذیری برای بهبود حال دیگران تلاش می نمود.

آنی و هلن از زمان آشنایی همیشه با هم بودند تا این که آنی در سال 1936 چشم از جهان فرو بست. 

هلن حتی وقتی که دخترک کوچکی بود بسیار مشتاق ورود به دانشگاه بود. او سرانجام در سال 1900 وارد دانشگاه رادکلیف و در سال 1904 فارغ التحصیل شد. 

بنابراین او اولین فرد نابینا - ناشنوایی بود که از دانشگاه فارغ التحصیل شد. در طی این سال ها آنی سالیوان با تلاش بی وقفه خود کتاب ها را می نوشت و در اختیار شاگردانش می گذاشت. 

هلن کلر از زمانی که هنوز در دانشگاه رادکلیف دانشجو بود، نگارش را آغاز کرد و این حرفه را 50 سال ادامه داد.

علاوه بر " زندگی من" ، 11 کتاب  و مقالات بیشماری در زمینه نابینایی، ناشنوایی، مسائل اجتماعی و حقوق زنان به رشته تحریر در آورده است.

هلن کلر با وجود علایق بسیاری که داشت اما هرگز نیاز نابینایان و نابینا- ناشنوایان دیگر را از نظر دور نمی کرد.

او دوست شخصی دکتر پیتر سالمون ، مدیر اجرایی خدمات هلن کلر برای نابینایان بود ( که بعدها به عنوان خانه صنعتی نابینایان مشهور شد) و او را در تأسیس مرکزی یاری نمود که به عنوان مرکز ملی هلن کلر برای جوانان و بزرگسالان نابینا- ناشنوا نام گرفت. هلن از تعداد بسیاری از مراکز و امکاناتی که توسط IHB فراهم شده بود ، بازدید کرد. 

در سال 1936، هلن کلر به کانکتیکات وستپورت رفت، جایی که تا پایان عمر خود یعنی تا ژوئن 1968 و سن 87 سالگی در آنجا بود.

 

در مراسم تدفین او سناتور لیستر هیل درباره او چنین گفت: 

او زنده خواهد ماند و یکی از چند نام جاویدانی است که متولد شده اند اما نه برای مردن. روح او برای همیشه باقی می ماند و نسلها می توانند داستان های بسیاری را از زنی روایت کنند و بخوانند که به جهانیان نشان داد هیچ مرزی برای شجاعت و ایمان وجود ندارد.

 

 

هلن کلر در وصف و گرامی داشت یاد معلم خود چنین سروده است :

   

ONCE I KNEW THE DEPTH WHERE NO HOPE

 

WAS AND DARKNESS LAY ON FACE OF ALL THINGS.

 

THEN LOVE CAME AND SET MY SOUL FREE.

 

ONCE I FRETTED AND BEAT MYSELF AGAINST

 

THE WALL THAT SHUT ME IN. MY LIFE WAS WITHOUT

 

A PAST OR FUTURE, AND DEATH A CONSUMMATION

 

DEVOUTLY TO BE WISHED,

 

BUT A LITTLE WORD FROM THE FINGERS OF ANOTHER FELL

 

INTO MY HANDS THAT CLUTCHED AT EMPTINESS,

 

AND MY HEART LEAPED UP WITH THE RAPTURE OF LIVING.

 

I DO NOT KNOW THE MEANING OF DARKNESS,

 

BUT I HAVE LEARNED THE OVERCOMING OF IT.

 

 

به عمق نومیدی رسیده بودم و تاریکی چتر خود

 

بر همه چیز کشیده بود که عشق از راه رسید و

 

روح مرا رهایی بخشید.

 

فرسوده بودم و خود را به دیوار زندانم می کوبیدم.

 

حیاتم تهی از گذشته و عاری از آینده بود و مرگ

 

موهبتی بود که مشتاقانه خواهانش بودم.

 

اما کلامی کوچک از انگشتان دیگری ریسمانی شد

 

در دستانم، به آن ورطه پوچی پیوند خورد و قلبم با شور زندگی شعله ور شد.

 

معنای تاریکی را نمی دانم، اما آموختم که چگونه بر آن غلبه کنم.

 

هلن کلر

 

 

  مباحث فرهنگی            

سوم اردیبهشت، سالروز بزرگداشت شیخ بهایی گرامی باد

 

 

نویسندگان :

-  نرگس کاملی

-  سید حامد شریعتمداری

- مهسا جزينی

سید علی اصغر موسوی

 

تهیه و تنظیم و ویراستاری :

امیر عباس آصف نژاد

 

اشاره

سوم اردیبهشت ماه، روز بزرگداشت شیخ بهایی، عالم کم نظیر، فقیه و حکیم فرزانه است. او که از شاگردان شهید ثانی و از افتخارات جهان اسلام به شمار می آید. شیخ بهایی در طول حیات پربار خویش، به نقاط مختلف جهان سفر کرد و از محضر استادان برجسته، در رشته های گوناگون استفاده نمود و در بسیاری از دانش ها متبحّر گردید. او با ارائه حدود صد اثر ارزنده در شاخه های مختلف علم و تربیت شاگردان بسیار که هر کدام منشأ برکت های فراوان بودند، به جهان اسلام روشنایی بخشید. میراث ماندگار شیخ، هنوز پس از قرن ها چراغ راه پویندگان دانش و دین است.

شیخ بهایی مردی بود که از تظاهر و فخر فروشی نفرت داشت و این خود انگیزه ای برای اشتهار خالص شیخ بود.شیخ بهایی به تایید و تصدیق اکثر محققین و مستشرقین ، نادر روزگار و یکی از مردان یگانه دانش و ادب ایران بود که پرورش یافته فرهنگ آن عصر این مرز و بوم و از بهترین نمایندگان معارف ایران در قرن دهم و یازدهم هجری قمری بوده است. شیخ بهایی شاگردانی تربیت نموده که به نوبه خود از بزرگترین مفاخر علم و ادب ایران بوده اند، مانند فیلسوف و حکیم الهی ملاصدرای شیرازی و ملاحسن حنیفی کاشانی وعده یی دیگر که در فلسفه و حکمت الهی و فقه و اصول و ریاضی و نجوم سرآمد بوده و ستارگان درخشانی در آسمان علم و ادب ایران گردیدند که نه تنها ایران ،بلکه عالم اسلام به وجود آنان افتخار می کند. از کتب و آثار بزرگ علمی و ادبی شیخ بهایی علاوه بر غزلیات و رباعیات دارای دو مثنوی بوده که یکی به نام مثنوی "نان و حلوا" و دیگری "شیر و شکر" می باشد و آثار علمی او عبارتند از "جامع عباسی، کشکول، بحرالحساب و مفتاح الفلاح والاربعین و شرع القلاف، اسرارالبلاغه والوجیزه". سایر تالیفات شیخ بهایی که بالغ بر هشتاد و هشت کتاب و رساله می شود همواره کتب مورد نیاز طالبان علم و ادب بوده است.

 

طلوعی از مغرب دانش

آغاز کرده بود سیری در سلوک عارفانه را تا انبوه معرفت خویش را به کانونی بسپارد که طیفی گسترده در پرتو افشانی داشته باشد!

مسیر، مسیر دشواری بود تا کوه ها و دره ها را در نوردد و سیمرغ محبت، به قاف معرفت برساند؛ به دیاری که صفای محبت علوی علیه السلام از نقطه نقطه اش تراوش کند، به شهری که مساجدش بوی ایمان و محراب هایش عطر محمد صلی الله علیه و آله و علی علیه السلام و زهرا علیهاالسلام بدهند، به مجالسی که دعوای قول و عمل و جبر و اختیار، مجال از اشاعه معرفت اللّه نگیرد!

گویی این عطر آسمان فیروزه ای صفاهان است که او از دیار بعلبک، مجذوب خویش ساخته است!

طلوعی موفق از مغرب جغرافیایی معرفت، تا علوم و اندیشه ناب اسلامی را در مشرق فلسفه عرفان، به نمایش بگذارد. مرشدی که برای ارشاد خلق اللّه، دل به رنج سفر می سپارد و ناهمواری های روزگار را برای هموار شدن وظیفه، نادیده می گیرد.

به صفاهان می آید تا صفای باطن، شاگردی بپرورد که مثل سرود، آزاد و رها، برای تمام فصول، سرسبزی حکمت صدرایی را تضمین کند.

به صفاهان می آید تا جلوه پرداز کانون علوم الهی شود.

به صفاهان می آید تا نگاهبان فضایلی باشد که از دستبرد حرامیان دین فروش، مصون مانده است.

و درست مثل آیینه ای آکنده از پرتو حرارت خورشید، برای انتشار طیف گسترده ای از علم، ادب عرفان، حکمت، فقه، حدیث و کلام می آید.

اینک از شکوه نام اوست که شهر اصفهان، به منزلت خویش می نازد؛ شیخ الاسلام کشور عشق، کشوری که مردانه به نام نامی مولایش علیه السلام می نازد و به دین از پنجره اشراق می نگرد، نه از دریچه تعصّب!

او آمد تا این شکوه ناباورانه را پاسداری کند.

او آمد تا امانت علم را به دست های پاک و شایسته بسپارد.

او آمد تا به تکثیر باورهای راستین تشیّع بپردازد!

او آمده؛ با کشکولی پر از طراوت، حکمت، عرفان و ادب.

اینک، مجال پروردن کسانی ست که حافظ آرمان های تشیّع در صحنه اندیشه باشند؛ حافظِ اشراقی ترین حکمت ها، شهودی ترین عرفان ها، پر شورترین غزل ها و پر جاذبه ترین علوم عقلی و نقلی.

گویا از وجودش، روزگار افسانه ساخته بود؛ افسانه ای که با روحی اساطیری، هم معمار مساجد است، هم مهندس معابر؛ هم به سامان ملک می پردازد و هم به درمان فقر؛ هم به تقسیم ستارگان می پردازد و هم به ترسیم آب راه ها.

فارغ از تعلیم، تألیفات نود گانه اش، هر کدام، چلچراغی فرا راه اندیشه هاست؛ از ریاضیات تا فقه، از کلام تا مراحل پیچیده نجوم، از ادبیات عرب و عجم تا دقایق عاشقانه عرفان.

برای پرتو افشانی بیشتر، همچو خورشید، شهر به شهر و کشور به کشور، به زیارت و سیاحت پرداخت: عراق و شام و مصر و حجاز!

... و آن گاه آخرین منزل هستی؛ گویی از ضیافت حج باید به زیارت مشهد می رفت؛ امّا نه با پای تن، که با پای جان!

کاروان، عزادار بود و جسم پاک شیخ الاسلام کشور عشق به سمت آفتاب می رفت.

 

نگاهی به زندگی شیخ بهایی

بهاءالدین محمد بن عزالدین حسین بن عبدالصمد بن شمس الدین محمد بن حسن بن محمدبن صالح حارثی حمدانی جبل عاملی جبعی معروف به شیخ بهایی در سال ۹۵۳ ه. ق متولد شد. پدر او از رهبران شیعه و مشایخ بزرگ واز شاگردان شهید ثانی بود. بهاءالدین در كودكی به همراه پدر به ایران آمد و در شهرقزوین محل تجمع دانشمندان شیعه سكنی گزید . در آنجا به كسب علوم پرداخت و چندی هم در مشهد به تحصیلات خود ادامه داد. سپس راهی اصفهان شد. شیخ بعد از درگذشت محقق كركی شیخ الاسلام اصفهان شد و ریاست عامه علما و حوزه های دینی و قضایی به او واگذار شد. اما بعد از مدتی ازاین سمت استعفا داد وبه سفر حج وسیرو سلوك اهتمام ورزید. در جبل عامل چون ستاره درخشید و مردم بسیاری برای دیدار او می شتافتند . اما شیخ كه نگران شرایط و خفقان بود دوباره به قصدایران حركت كرد و وارد اصفهان شد. شاه عباس كه باخبر شد او را اكرام كرد. از او ۸۸ كتاب و رساله در حوزه های مختلف ادبی (نظم و نثر) و علوم دیگر به جای مانده است. بهترین منبع برای گردآوری اشعار بهایی كتاب كشكول است . كتاب نان و پنیراو نیز به سبك مثنوی مولوی سروده شده است .
بهایی در زمره مؤلفان پراثر به شمار می آید و آثار او همگی موجز و بدون حشو و زوائد است. ازدیگر تألیفات او در رشته های دیگر می توان به كتاب (زبده الصول) اشاره كرد كه تا مدت ها در حوزه های علمی شیعه تدریس می شد.
در علوم مهندسی ریاضی و نجوم نیز كتاب هایی مانند رساله فی اعظم الجبال الی قطر الارض و رساله فی تحدید الكر وزنا و مساحه و رساله فی ان انوار الكواكب مستفاد من الشمس و ده ها كتاب دیگر از او به جای مانده است كه شاهدی بر جامعیت شیخ بهایی بوده كه او را در زمره دانشمندان ایرانی قرار می دهد . كنگره بزرگداشت شیخ بهایی در واقع زمینه ساز و فتح بابی است برای امر شیخ بهایی پژوهی در زمینه های مختلف. توانمندی های شخصیتی وی مانند ریاضیات، هیأت، مدیریت منابع آب، تشریح افلاك، شهرسازی، ادب و عرفان و فقه و علوم دینی.
از جمله خدمات شیخ بهایی در اصفهان را می توان تنظیم تومار شیخ بهایی و تقسیم آب زاینده رود به ۳۳ سهم و۲۷۵ سه جزئی و طراحی ۱۳ نهر اشاره كرد . تعیین شاخص اوقات شبانه روز از روی آفتاب یا به اصطلاح فنی ساعت آفتابی یا صفحه آفتابی در مغرب مسجد امام (ره)، طرح ریزی كارریز نجف آباد، طراحی منار جنبان، تعیین سمت قبله مسجد امام(ره) وپایان دادن به اختلافات دراین زمینه، ساختمان گلخن گرمابه معروف به شیخ بهایی و طراحی وفكر ایجاد شهر جدید نجف آباد كه از نظر معماری و اصول شهرسازی منحصر به فرد است.

 

تولد و کودکی

شیخ الاسلام والمسلمین، شیخ بهاءالدین محمدبن عزالدین، معروف به شیخ بهایی، در سوم ذیحجه سال 953 ه.ق در روستای جَبَع از ناحیه بَعلبَک لبنان دیده به جهان گشود.

پدرش عزالدین حسین با انتخاب نام محمد، رسالتی سنگین بر دوش کودک قرار داد که نور آیین محمدی را در جهان بگستراند.

محمد، روزگار کودکی را در دامان مادری مهربان و پارسا، و پدری باایمان و پرتلاش سپری کرد و با آداب مسلمانی و قرائت قرآن و احادیث پیامبر و امامان: آشنا شد. او با صفای کودکی، نماز و دیگر وظایف دینی را انجام می داد و در کلاس درس پدر، بسیار مشتاق و کوشا بود.

 

خاندان شیخ بهایی

پدر بزرگوار شیخ بهایی، عزالدین حسین که جد بزرگوارش، حارث هَمْدانی، از یاران باوفای حضرت علی علیه السلام بود، از فقیهان و دانشوران بزرگ قرن دهم هجری است. او در بسیای از علوم آن عصر، از جمله فقه، اصول، ریاضی، تفسیر، تاریخ و لغت مهارت داشت. وی از شاگردان شهید ثانی است که پس از شهادت استادش در زمان حکومت عثمانی، رهسپار مرکز شیعی آن زمان، پرداخت. از وی خواست به قزوین، پایتخت صفویان برود. او نیز پذیرفت و به عنوان شیخ الاسلامِ حکومت یعنی ایران شد و در اصفهان به تدریس علوم اسلامی مشغول گردید. در این زمان، شاه طهماسب صفوی صفویه برگزیده شد. وی سال ها با همین منصب، در هرات و مشهد به ارشاد و هدایت مردم پرداخت.

 

جوانی

شیخ بهایی در هفت سالگی همراه پدر بزرگوارش به ایران آمد. او از این زمان به بعد، به آموختن علوم گوناگون پرداخت و عاشقانه در پی فراگیری دین و دانش و هنر رفت. زندگی در خانه پدری دانشمند، هم نشینی با دانشمندان زمان، تلاش و کوشش، محبت و علاقه فراوان به خاندان پیامبر، زمینه مساعدی برای پیشرفت محمد فراهم ساخت.

او افزون بر دانش های مرسوم زمان، در کسب علوم سرّی و غریبه هم کوشا بود. به زودی ذکر خصوصیات محمدبن عزالدین در محافل و مجالس علمی و ادبی انتشار یافت و شهره آفاق گردید و تلاش ها و اخلاص ها، از او عالمی بزرگ و فقیهی فرزانه ساخت که به شیخ بهاء الدین معروف شد.

 

شیخ بهایی و زبان آموزی

شیخ بهایی که در کودکی وارد ایران شده بود، از همان دوران، علاقه وافری به یادگیری زبان فارسی نشان داد و سرانجام با مکالمه، ترجمه و نگارش به زبان فارسی به خوبی آشنا گردید؛ به حدی که در سرودن اشعار زیبای فارسی، به ویژه به سبک عراقی، از خود توانایی نشان داد. شیخ بدون تردید به سه زبان مهم و رایج عصر خویش، مسلط بود و عربی، فارسی و ترکی را به خوبی می فهمید و به آن گفت وگو می کرد. او آثار فراوانی به فارسی و عربی دارد. سفرهای طولانی شیخ ترکی را ثابت می کند؛ افزون بر اینکه شعرهایی نیز به زبان ترکی در کتاب به آذربایجان شوروی و ایران در لباس درویشی در مناطق تحت نفوذ دولت عثمانی، آشنایی او به زبان کشکول خود آورده است.

 

استادان شیخ بهائی

آن طور که مؤلف عالم آرا آورده است، استادان او بجز پدرش از این قرار بوده اند: "تفسیر و حدیث و عربیت و امثال آن را از پدر و حکمت و کلام و بعضی علوم منقول را از مولانا عبدالله مدرس یزدی مؤلف مشهور حاشیه بر تهذیب منطق معروف به حاشیه ملا عبدالله آموخت. ریاضی را از ملا علی مذهب ملا افضل قاضی مدرس سرکار فیض کاشانی فرا گرفت و طب را از حکیم عماد الدین محمود آموخت و در اندک زمانی در منقول و معقول پیش رفت و به تصنیف کتاب پرداخت."

"
مؤلف روضات الجنات استادان او را پدرش و محمد بن محمد بن محمد ابی الطیف مقدسی می شمارد و گوید که صحیح بخاری را نزد او خوانده است."

علاوه بر استادان فوق در ریاضی؛ "بهائی نزد ملا محمد باقر بن زین العابدین یزدی مؤلف کتاب مطالع الانوار در هیئت و عیون الحساب که از ریاضی دانان عصر خود بوده نیز درس خوانده است."

 

شیخ بهایی و علم فقه

علم فقه، علمی مهم است که برنامه ها و تکالیف دینی یک دیندار را مشخص می کند. استدلال در زمینه مسائل شرعی و احکام دین، در تخصص عالمان دین شناس و فقیهان بزرگوار است.

شیخ بهایی در این علم، کوشش فراوانی برای رشد اطلاعات دینی و فرهنگ مذهبی مردم از خود نشان داد. او به منظور گسترش علم فقه، نوزده کتاب و رساله در سطوح مختلف نوشت که بیشتر در قالب رسالات، حواشی یا شرح بر دیگر متون فقهی ارائه شده است. جامع عباسی، یکی از کهن ترین و جامع ترین رساله های فقهی فارسی است که به درخواست شاه عباس کبیر و برای فارسی زبانان نوشته شده است.

 

شیخ بهایی و علم حدیث

حدیث، دریچه ای است که انسان را به دانش بیکران الهی می رساند و احادیث معتبر معصومان: گنجینه ای است که فقر فرهنگی جامعه بشری را برطرف می سازد. از این رو، عالمان بزرگوار اسلام، در حفظ، نقل، ترجمه، شرح، تدریس و فهم حدیث و شناخت راویان آن، زحمات فراوان کشیده اند.

شیخ بهایی از علم حدیث اطلاعات چشم گیری داشت و در نشر و آموزش حدیث و دفاع از افکار و اندیشه های معصومان: کوشا بود. کتاب هایی که از این فقیه فرزانه و حدیث شناس بزرگ در دسترس است عبارتند از: حبل المتین، شرح من لا یحضره الفقیه، اربعین، حدائق الصالحین، ترجمه رساله امامیه و شرح اربعین که از کتاب های ارزشمند شیعیان به شمار می آیند.

 

شیخ بهایی و علم ریاضیات

شیخ بهایی از کودکی، دانش ریاضی را آموخت و خود به تألیف کتاب هایی در این زمینه پرداخت. او خلاصة الحساب را نوشت که حدود سه قرن در حوزه های علوم دینی، تدریس می شده است.

از دیگر کتاب های او در علم ریاضی، بحرالحساب، جبر و مقابله، حاشیه بر خلاصة الحساب و رساله حساب فارسی است که اطلاعات گسترده ای به صورت فشرده در آنها آمده است.

فعالیت های وی در زمینه ریاضی، او را در ایران و حتی جوامع اروپایی مطرح کرده است. هرچند نقش ابتکاری او در این گونه فعالیت ها خیلی مورد توجه آنها نیست، ولی آثار متعدد و می کند. اقدامات عملی که معمولاً به شیخ نسبت داده می شود، او را در شمار ریاضی دانان نامی قرن یازدهم و حتی در برخی موارد، به عنوان آخرین ریاضی دان قابل ذکر در جوامع اسلامی مطرح کرد.

نمونه دستخط منتسب به شیخ بهائی. مورخ ۱۰۰۸ق. در کتاب تحریراکر در موضوع ریاضی

شیخ بهایی از علم تا عرفان

شیخ بهایی در دانش های زمان، یگانه بود و از علوم مختلف بهره و اطلاع فراوان داشت. او هم در علوم تاریخی مانند تراجم و رجال، هم در علوم ادبی مانند صرف و نحو، و هم در زمینه علوم عقلی و نقلی صاحب نظر بود. آگاهی وی از علوم طبیعی هم گسترده و عمیق به نظر می رسید. البته شیخ هرگز به این علوم نبالید و آن را مایه خودبرتربینی قرار نداد و این دانش ها، هرگز بُتی نشد که شیخ را از خدمت به خلق و حرکت عرفانی و الهی باز دارد. او علم غرور آفرین را قیل و قال مدرسه می دانست. اشعار شیرین شیخ درباره علم زدگی و دانش های بدون معنویت، گویای روح عرفانی اوست، آنجا که می سراید:

 

علم رسمی سر به سر قیل است و قال نه ازو کیّفیتی حاصل نه حال
علم نبود غیر علم عاشقی مابقی تبلیس ابلیس شقی

 

هنر

شیخ بهایی، دانش و هنر را در خدمت آرمان های مکتبی و ایمان مذهبی فرا گرفته بود. گرچه برترین هنر، فتح قله های بلند عرفان، زهد، جهاد و آزادی است که شیخ با فتح آن، به هنر نمایی دیگر نیاز ندارد، ولی توان و تلاش این فقیه فرزانه در استفاده از روش ها و ابزارهای گوناگون برای نشر اندیشه های اسلامی، شایان الگو گرفتن است. شیخ در هنرهای معماری، داستان نویسی، شعر، خوشنویسی و برخی شاخه های دیگر هنری مهارت داشت.

در هنر معماری، شیخ بهایی یادگارهای بسیاری به جا گذاشته است که در تاریخ اصفهان و ایران، و بلکه جهان پرآوازه است. از آن جمله می توان به تقسیم آب زاینده رود، شاخص تعیین اوقات روز در مسجد امام اصفهان، منارجنبان که بر اساس اصول ریاضی و مهندسی شکل گرفته است، حمام معروف شیخ بهایی که با استفاده از یک شمع، مخزن آن در حد مورد نیاز گرم بوده است، قنات زرین کمر و کاریز نجف آباد اصفهان اشاره کرد که آوازه هنر معماری شیخ را به همه جای جهان رسانده است.

 

اسطوره شیخ بهایی ومعماری ایرانی

از میان چهره های مهندسی ایران شخصیت شیخ بهایی یكی از مناسب ترین الگو ها برای معرفی به جامعه مهندسی امروز ایران به شمار می رود. او با آگاهی از شرایط زمانه اش مهندسی ایرانی را در نقطه اتصال ذوق و هنر و علم و تدبیر وعرفان و معناگرایی پیونده زده است .در حالی كه در حوزه علوم و مهندسی مدارك نوشتاری ثبت شده و قابل ارجاع از گذشته كمتر وجود دارد، اما به صورت نقاطی از یك سطح تمدن در هر عصر مانند صفویه آثاری دیده می شود كه ریشه در دوره های پیشین خود دارد. این نقاط را در حوزه تمدنی اصفهان صفوی می توان در ۳ بخش تقسیم بندی كرد. ۱- مدیریت مهندسی محیط زیست اصفهان كه در مقیاس و اندازه طول جغرافیایی و حوزه آبریز زاینده رود به طول ۲۵۰ كیلومتر (مدیریت آب) تا تلطیف هوای درون قصرها و اماكن را در بر می گیرد ۲- معماری و هرم منسجم شهر اصفهان با زیر مجموعه های حكومتی، مذهبی و اقتصادی جامعه و محیط زیست شامل معابر، ابنیه، شبكه آبی و تلفیق آب سطحی و زیرزمینی وپالایش هوا با درخت ها(بیشه) آبراهه ها (مادی) ۳- علوم پایه مهندسی و علوم نهفته در مجموعه و عناصر آن و پیوستگی علوم در آثاری مانند پل خواجو، میدان نقش جهان، منارجنبان، محورهای محیط زیست، رودخانه ها، مجموعه مادی ها و بیشه ها و محور جامعه بهره بردار شهری كه عمود بر محور محیط زیست یا محور چهارباغ است و نظام مدیریتی مستطیل نقش جهان در امتداد پل خواجو از نقاط برجسته علوم مهندسی این شهر است.
در همایش چند روز پیش در مقاله ای كه با عنوان بررسی اكوستیك مسجد امام(ره) ارائه شد به تكنولوژی ای كه در آثار باستانی ایران وجود دارد اشاره شده و این كه این فناوری در طراحی مساجد امام(ره) و شیخ لطف ا.. به كار رفته است و در صورت شناخت كامل می تواند در طراحی سالن های موسیقی یا سخنرانی به كار رود: می دانیم كه در این ۲ مسجد زمانی كه زیر گنبد قرار گرفته باشیم كوچك ترین صوت تولیدی به راحتی به همه نقاط مسجد می رسد .بازگشت صوت یا رسیدن صوت خود به دیگران در مسجد امام(ره) پدیده ای است كه در كنار معماری زیبای مسجد هر گردشگری را به خود جلب می كند. شیخ بهایی مسجد را به گونه ای طراحی كرده كه حتی زمانی كه سخنران چندان بلند صحبت نمی كند صدا به همه فضایی كه مخاطبان در آن قرار می گیرند برسد، مسأله ای كه در مورد این ۲ مسجد تنها به عنوان یك شگفتی از آن یاد شده و به درستی مورد بررسی قرار نگرفته است. هدف این پژوهش رسیدن به شناختی ازتكنولوژی به كار رفته در آن است تا شاید بتوان از این تكنولوژی امروزه برای سالن های همایش و سخنرانی استفاده كرد. همچنین درباره حمام شیخ بهایی كه اكنون به صورت مخروبه ای در آمده دو مقاله ارائه شده بود، این حمام به خاطر سیستم گرمایش پیچیده ای كه در زمان خود داشته، هنوز برای عامه مردم معما و اسرار گونه جلوه می كند در یكی از این دو مقاله به نوع سازه ها و مواد و مصالح سازه ها و سقف ها درساختار و تزئینات حمام اشاره شده و آمده است: این كه سیستم آب و پساب به روش فیزیكی و تركیبات شیمیایی انجام می شده، همچنین این كه تنظیم گرما به وسیله رطوبت به وسیله خزانه و طراحی سقف های مدور در گرمخانه حمام صورت می گرفته كه در واقع عاملی برای جلوگیری از هدر رفتن آب و گرما به وسیله همین نوع سقف نیز بوده، انتقال نیروی گرمایی بین شعله سوخت و آب خزانه نیز به وسیله نصب دیگ مسی انجام می شده و همچنین انجام سوخت و ساز گازها در سیستم بیو تكنولوژی.
بررسی نقش شیخ بهایی در رنسانس معماری و شهرسازی ایران درعصر صفوی عنوان مقاله مهم دیگری بود. در این مقاله با اشاره به نوشته های مورخان و نویسندگان دیگر شیخ بهایی به عنوان دست راست شاه عباس در طراحی های بلند پروازانه شهر اصفهان معرفی شده است و این كه تحولات اساسی شهر اصفهان بیشتر مرهون طراحی های شهرسازی است تا معماری. در این مقاله شیخ بهایی چكیده جامعه صفوی عصر عباسی معرفی شده است. نجف آباد، نوشهر صفوی عنوان مقاله دیگری بود كه طراحی این شهر قدیمی را منتسب به شیخ بهایی می دانست: شهر نجف آباد در ۲۴ كیلومتری غرب اصفهان قرار دارد. همه خیابان های آن به قاعده و هندسه ای است كه نمایانگر ساخت و سازهای اصولی از آغاز شكل گیری شهر است .وجود بناهای كهن در كنار خیابان ها این موضوع را آشكار می كند و ازطراحی دقیق و مهندسی پیشرفته ای حكایت می كند كه بنا بر روایات، زاده تراوشات فكری عالم بزرگ شیخ بهایی است. نجف آباد در راستای اندیشه بارور و مترقیانه شیخ با ۱۷ رشته قنات كه از ۶۰ كیلومتری آب شرب مردم را تأمین می كرد، بنا شد.
در مقاله دیگری با عنوان صدای پای دانش از شیخ بهایی تا انفورماتیك درباره آگاهی شیخ بهایی از علوم ریاضی و معماری و نجوم به مقایسه او با دانشمندان همزمان و هم عصر ایرانی و خارجی پرداخته شده است. در این مقاله از نظریات علمی مختلف درباره اسرار آثار او مدد گرفته شده است. این كه او از راز اتم آگاه بوده كه در ساختن شمع در حمام شیخ بهایی از اتم استفاده می كرده .در گرم نگه داشتن حمام نیز نظریه دیگری كه به تازگی كشف شده این است كه تون حمام به شیوه حرارت مركزی یا گاز متصاعد از دل زمین گرم نگه داشته می شده كه بعدها با خاموش شدن شعله گاز دیگر كسی نتوانسته آن را روشن كند. در مورد راز حركت منارجنبان آنچه در حقیقت موجب حركت است، شكل هندسی و خاصیت مكانیكی است كه در اثر فشارهای متناسب حركت ارتجاعی پیدا می كند و یا این كه از طراحی های او در مسجد امام(ره) ساعت آفتابی است كه ظهر حقیقی را در چهار فصل نشان می دهد . بررسی معماری و شهرسازی شیخ بهایی، بررسی رنگدانه سفیداب شیخ بهایی و انتساب آن به شیخ، نقش مادی نیاصرم در شكل گیری فضاهای شهری اصفهان، تالار چینی خانه بقعه شیخ صفی شاهكار طراحی شیخ بهایی دراردبیل، نجف آباد نوشهر صفوی طرحی ازشیخ بهایی، معماری منظر در آثار معماری و شهرسازی اصفهان، رویكردی برتزیینات معماری عصر صفوی، بررسی اندركنش رفتار ملات ها و چیدمان واحد های بنایی در سازه های تاریخی زمان صفوی در اصفهان، بازخوانی علوم پایه و مهندسی در ساختمان شهر اصفهان، نشان دلبستگی های شیخ بهایی به ریاضیات و معماری در كشكول، بازنگری درتاریخ ساخت و سازنده حقیقی سی و سه پل، اسطوره شیخ بهایی، خدمات شیخ بهایی و اسلام، جایگاه شیخ بهایی درمعماری و شهرسازی نوین اصفهان عهد صفوی، شناخت و بررسی خلاقیت و فناوری شیخ بهایی بر مبنای تحلیل محتوای كتاب كشكول، علوم و اساطیر درذهن مردم ایران در رابطه با شیخ بهایی، سیمای شیخ بهایی در آیینه ادب فارسی و صدای پای دانش از شیخ بهایی تا انفورماتیك از جمله عناوین مقالات ارائه شده در این همایش بود .

 

شیخ و ادبیات

شیخ بهایی، در زمینه ادبیات بسیار فعال بود. اشعار فارسی و عربی او، شامل مثنویات اخلاقی و عرفانی نان و حلوا، نان و پنیر و شیر و شکر، فرا راه مشتاقان اخلاق و عرفان است. همچنین هنر داستان نویسی شیخ بهایی در کتاب شیرین پند اهل دانش و هوش به زبان گربه و موش جلوه کرده است. شیخ در این کتاب، نظریات اجتماعی ـ اخلاقی مفیدی را به زبان گربه و موش بیان می کند. او موش را نفس اماره و هوس های بی حد و مرز انسان می انگارد و گربه را در نقش نیروی تخیل و خیال پرداز به کار می گیرد.

 

اشعاری از شیخ بهایی

ساقیا بده جامی زان شراب روحانی تا دمی بیاسایم زین حجاب پنهانی
بهر امتحان ای دوست گر طلب کنی جان را آن چنان برافشانم کز طلب خجل مانی
بی وفا نگار من می کند به کار من خنده های زیرلب عشوه های پنهانی
دین و دل به یک دیدن باختیم و خرسندیم در قمار عشق ای دل کی بود پشیمانی
ما ز دوست غیر از دوست مطلبی نمی خواهیم حور و جنّت ای زاهد بر تو باد ارزانی
رسم و عادت رندیست از رسوم بگذشتن آستین این ژنده می کند گریبانی
ما سیه گلیمان را جز بلا نمی شاید بر دل بهایی نِه هر بلا که بتوانی

 

تا کی به تمنای وصال تو یگانه
اشکم شود از هر مژه چون سیل روانه
خواهد که سرآید غم هجران تو یا نه
ای تیره غمت را دل عشاق نشانه
جمعی به تو مشغول و تو غایب زمیانه

رفتم به در صومعه عابد و زاهد
دیدم همه را پیش رخت راکع و ساجد
در میکده رهبانم و در صومعه عابد
گه معتکف دیرم و گه ساکن مسجد
یعنی که تو را می طلبم خانه به خانه

روزی که برفتند حریفان پی هر کار
زاهد سوی مسجد شد و من جانب خمار
من یار طلب کردم و او جلوه گه یار
حاجی به ره کعبه و من طالب دیدار
او خانه همی جوید و من صاحب خانه

هر در که زنم صاحب آن خانه تویی تو
هر جا که روم پرتو کاشانه تویی تو
در میکده و دیر که جانانه تویی تو
مقصود من از کعبه و بتخانه تویی تو
مقصود تویی ...کعبه و بتخانه بهانه

بلبل به چمن زان گل رخسار نشان دید
پروانه در آتش شد و اسرار عیان دید
عارف صفت روی تو در پیر و جوان دید
یعنی همه جا عکس رخ یار توان دید
دیوانه منم ..من که روم خانه به خانه

عاقل به قوانین خرد راه تو پوید
دیوانه برون از همه آئین تو جوید
تا غنچهء بشکفتهء این باغ که بوید
هر کس به بهانی صفت حمد تو گوید
بلبل به غزل خوانی و قمری به ترانه

بیچاره بهایی که دلش زار غم توست
هر چند که عاصی است ز خیل خدم توست
امید وی از عاطفت دم به دم توست
تقصیر "خیالی" به امید کرم توست
یعنی که گنه را به از این نیست بهانه

"
شیخ بهایی"

 

علم نحو

نخستین گام ورود به معارف شکوهمند اسلامی، آشنایی کامل به زبان قرآن است. این آشنایی برای طالبان آن، با فراگیری دو علم صرف و نحو آغاز می شود. شیخ بهایی با نگارش کتاب صمدیه، نزدیک به پنج قرن است نام خود را در قالب اصلی ترین کتاب های دینی، در راستای آشنایی با علوم اسلامی، یعنی جامع المقدمات حفظ کرده است. این در حالی است که تاریخ او را به عنوان عالمی نحوی نمی شناسد و به اثر او، تنها به دید بررسی آثار بزرگان علم نحو می نگرد.

 

قرآن و دعا

قرآن مجید، سرچشمه جوشان علوم اسلامی است و شیخ بهایی از کودکی با این چشمه شیرین و گوارا آشنایی داشت. او آب گوارای وحی را فراوان نوشیده و علم تفسیر را به خوبی آموخته بود. برخی نوشته های وی در تفسیر عبارتند از: عروة الوثقی در تفسیر سوره حمد؛ عین الحیاة؛ شرح تفسیر بیضاوی؛ و حواشی تفسیر کشاف.

شیخ بهایی همچون دیگر عالمان اسلام، به دعا و نیایش توجه فراوان داشت. خود وی اهل دعا بود و اشعارش نیز روح نیایشگر و خاشع او را در برابر پروردگار جهان نشان می دهد. شیخ معنای عمیق دعا را به خوبی احساس می کرد و سعی فراوان داشت تا مردم مسلمان نیز با معانی ادعیه آشنا شوند. شیخ بهایی برای آشنایی مردم با دعاها، سه کتاب ارزشمند به نام های شرح دعاهای صباح، هلال و مفتاح الفلاح را به رشته تحریر درآورد.

 

شاگردان شیخ بهایی

شیخ بهایی، اقیانوس ژرفی بود که تشنگان فراوانی از آب گوارا و شیرین دانش وی نوشیدند. از نخبگان و فرزانگان دوران که خوشه چین خرمن پرفیض شیخ بهایی بودند. شاگردان شیخ، به ده‏ها نفر مى ‏رسیدند كه در بین آنان علمایى والا مقام دیده مى ‏شد، که از آن میان می توان به ملاصدرای شیرازی، ملامحسن فیض کاشانی، فیاض لاهیجی، محقق سبزواری، سید حسن بن سید حیدر كركى، سیدماجد بحرانی ، ملا محمد صالح مازندرانى ، سلطان العلماء ، مرحوم ملا محمد تقى مجلسى (مجلسى اول و چند دانشمند دیگر که از خرمن فیوضات ایشان استفاده نمودند، از جمله این افراد هستند؛ که هر کدام از آنها، خدمتی بزرگ به دنیای اسلام ارائه دادند و نقشی عظیم در هدایت جامعه بشری ایفا کردند.

 

تألیفات شیخ بهایی

با وجود سفرهاى طولانى و منصب‏هاى اجرایى كه شیخ با استفاده از آنها به ترویج مكتب تشیع مبادرت مى‏ورزید، هیچ گاه از امر مهم تألیف و تصنیف غافل نمانده به طورى كه در علوم مختلف تألیفاتى دارد. تعدادی از این آثار عبارتند از:

- مفتاح الفلاح فی عمل الیوم و اللیله؛

- العروه الوثقى در تفسیر سوره حمد؛

- مشرق الشمسین در تفسیر آیات الأحكام؛

- حدائق المقربین در شرح صحیفه سجادیه؛

- جامع عباسى، كتابى فقهى تا پایان بحث حج؛

- الاثنی عشریات الخمس، كتابى فقهى از بحث‏ طهارت تا حج؛

- الفوائد الصمدیه در نحو، بحر الحساب كتابى مفصل در علم حساب؛

- خلاصه الحساب که تلخیص بحر الحساب و بهترین تألیف در علم حساب قدیم است، و بارها بر آن حاشیه نوشته ‏اند که علاوه بر فارسى به زبان‏ هاى دیگرى مانند آلمانى نیز ترجمه شده است؛

- كشكول، اولین كتاب با نام كشكول از شیخ بهایی بوده و پس از او این نام براى كتب بسیارى انتخاب شد؛

- شرح چهل حدیث، كه به اعتقاد صاحب نظران از نظر علمى بهترین كتابى است كه تا كنون با عنوان چهل حدیث تألیف شده است؛

- دیوان اشعار عربى و فارسى.

 

جامعیت

جامعیت در علوم و فنون یكى از خصایص شیخ بهایى است.

او در زمینه ‏هاى گوناگون نظیر: تفسیر، حدیث، فقه، اصول، رجال ،فلسفه، دعا، لغت، ریاضی، نجوم، شعر و ادب فارسی و چندین دانش دیگر بیش از 80 تألیف دارد. تا آنجا که شاگردش (پدر علامه مجلسی) در مورد او می گوید :

من به مانند او در کثرت علوم و وفور فضل و علو مرتبه ندیده ام.

برخی از کتب این بزرگوار نظیر مفتاح الفلاح تا مدتها مورد مراجعه و کتاب مرجع به شمار می آمده که علماء زیادی بر آن شرح و حاشیه نگاشته اند. در فنون مختلف نظیر مهندسی ، رمل و اسطرلاب  نیز مهارت وی‍ژه ای داشت. از كارهاى عمرانى فراوان وی می توان به اقدامات وی در مرقد امیر المؤمنین (ع)، مسجد امام اصفهان و منار جنبان، حمام گرم اصفهان و بسیاری بناهای به یاد ماندنی دیگر را نام برد، که هر یک از جمله عجائب آن دوران است.

او آنچنان بزرگوار بود كه اهل تسنن او را سنى شمرده و صوفیه او را از بزرگان تصوف مى ‏پنداشتند.

 

سفرهای شیخ بهایی

سیر و سیاحت از ویژگی های زندگی شیخ بهایی است. سفرهای فراوان او به سرزمین های گوناگون، سبب کسب تجربه و بهره مندی از بزرگان علم و دین در سرزمین های مختلف بود. یکی از نویسندگان درباره سفرهای بسیار شیخ می نویسد: مدت ها در عرب و شام و مصر و حجاز و بیت المقدس سیر می نموده و در ایام سیاحت به صحبت بسیاری از علما، دانشمندان و بزرگان صوفیه و ارباب سلوک و تجردگزینان خودآگاه رسیده و از صحبت فیض بخش ایشان بهره مند گردیده و جامع کمالات صوری و معنوی گشت.

شیخ بهایى حدود 30 سال از عمر خود را در سفر گذراند و به شهرها و كشورهاى گوناگون سفر نمود.

1- پس از دوران رشد و تحصیل ،از اصفهان به عراق و حجاز رفت و عتبات عالیات را زیارت نموده و حج خانه خدا را نیز به انجام رساند.

2- در سفرى به مشهد مقدس همراه شاه عباس كبیر فاصله اصفهان تا مشهد رضوى را پیاده طى نمود.

3- سفرى به كشور مصر داشت و در آنجا كتاب معروف خود، كشكول را تألیف كرد.

4- سفر به كشورهاى روم و شام و بیت المقدس را پس از مراجعت از مصر در برنامه  خویش داشت.

5- از شام عازم حلب شد و در پایان عمر خویش به اصفهان برگشت و سالیانى چند در آن دیار ساكن شد.

متأسفانه جز چند یادداشت مختصر توسط بعضى اطرافیان و همراهان شیخ، سفرنامه‏اى از این سفرهای 30 ساله به دست ما نرسیده است.

 

وفات شیخ بهایی:

شیخ بهایی، پس از عمری سیر و سیاحت و تحصیل و تدریس علوم گوناگون، سرانجام در دوازدهم شوال 1030 ه.ق، در اصفهان به دیار باقی شتافت و روح بلندش، پس از 77 سال تلاش خستگی ناپذیر در راه کسب دانش و معرفت به آرامش رسید. پیکرش در میان ازدحام مردم اصفهان در میدان نقش جهان تشییع شد و شاگرد بزرگوارش ملامحمدتقی مجلسی، بر وی نماز گزارد که در آن نزدیك به 50 هزار نفر شركت داشتند. سپس بر اساس وصیتش، بدن مطهر او را از اصفهان به مشهد مقدس انتقال داده و در جوار امام رضا (ع) به خاك سپردند. هم اکنون مزار این عالم بزرگ، در رواقی به نام شیخ بهایی، زیارتگه زائران مشتاق و پاک دلی است که از سراسر جهان اسلام به مشهد مقدس می آیند.

 

سال ۲۰۰۹ سال نجوم و شیخ بهایی

سال ۲۰۰۹ از سوی یونسكو سال نجوم نامیده شده و با توجه به همزمانی این سال با چهارصدمین سال رحلت شیخ بهایی و مهارت این دانشمند برجسته در رشته نجوم، این پیشنهاد از سوی سازمان میراث فرهنگی ایران به یونسكو ارسال شده كه نام وی در زمره دانشمندان علمی گنجانده شود. بر این اساس یونسكو نیز از ایران خواسته تا همه مناطق، جاده ها و آثار ایرانی را كه با علم نجوم ارتباط دارد به این سازمان معرفی كند تا گام های بعدی برای ثبت جهانی آنها برداشته شود .

 

منبع :

- پایگاه حوزه

- پژوهشکده باقرالعلوم

- وبلاگ چهلستون

- نورپرتال

 

  تست خودشناسی            

 

تست خودشناسی

 

 

 

تست هوش

 

این یک تست هوش بر اساس پاسخگویی به تعداد سوالات طرح شده در این تست می باشد.

شما باید پس از خواندن سئوال در عرض فقط 5 ثانیه به آن جواب درست را بدهید در پایان تعداد پاسخ های درست شما ضرب در 10 می شود و میزان هوش شما را نشان می دهد.

( آسانی سوالات شما را گول نزند !!!).

1- بعضی از ماه ها 30 روز دارند بعضی 31 روز چند ماه 29 روز دارد؟

2- اگر دکتر به شما 3 قرص بدهد و بگوید هر نیم ساعت 1 قرص بخور چقدر طول می کشد تا تمام قرص ها خورده شود؟

3- من ساعت 8 شب به رختخواب رفتم و ساعتم را کوک کردم که 9 صبح زنگ بزند وقتی با صدای زنگ ساعت از خواب بیدار شدم چند ساعت خوابیده بودم؟

4- عدد 30 را به نیم تقسیم کنید وعدد 10 را به حاصل آن اضافه کنید چه عددی به دست می آید؟

5- مزرعه داری 17 گوسفند زنده داشت تمام گوسفند هایش به جز 9 تا مردند چند گوسفند زنده برایش باقی مانده است؟

6- اگر تنها یک کبریت داشته باشید و وارد یک اتاق سرد و تاریک شوید که در آن یک بخاری نفتی یک چراغ نفتی و یک شمع باشد اول کدام یک را روشن می کنید؟

7- فردی خانه ای ساخته که هر چهار دیوار آن به سمت جنوب پنجره دارد خرسی بزرگ به این خانه نزدیک می شود این خرس چه رنگی است؟

8- اگر 2 سیب از 3 سیب بردارین چند سیب دارید؟

9- حضرت موسی از هر حیوان چند تا با خود به کشتی برد؟

10- اگر اتوبوسی را با 43 مسافر از مشهد به سمت تهران برانید و در نیشابور 5 مسافر را پیاده کنید و 7 مسافر جدید را سوار کنید و در دامغان 8 مسافر پیاده و 4 نفر را سوار کنید و سرانجام بعد از 14 ساعت به تهران برسید حالا نام راننده اتوبوس چیست؟

پاسخ تست ها

1- تمام ماهها حداقل 29 روز را دارند

2- یک ساعت (شما یک قرص را در ساعت 1 و دیگری را درساعت 1/5 و بعدی را در ساعت 2 می خورید)

3- ساعت کوکی نمی تواند شب و روز را تشخیص دهد پس به اولین ساعت 9 که برسد زنگ می زند که ساعت 9 شب است

4- حاصل 70 است ( تقسیم بر نیم معادل ضرب در 2 است)

5- او 9 گوسفند خواهد داشت

6- کبریت

7- سفید چون خانه ای که هر چهار دیوارش رو به سمت جنوب پنجره داشته باشد باید در نوک قطب جنوب باشد

8- همان2 سیب

9- هیچ (حضرت نوح بود نه حضرت موسی)

10- راننده خودتان هستید ( نام خودتان)

 

*****

 

ارزیابی تست براساس تعداد جواب های نادرست سطح هوش

7 تا و بیشتر دانش آموز دبستان

6 تا دانش آموز دبیرستان

5 تا دانشجو

2-3 استاد دانشگاه

1 مدیران ارشد . . . . .

 

 

  عبادت و بندگی             

بررسی راههای تقویت ارتباط و تعامل میان مسجد و جوانان

بخش اول

 طاهره سرچاهی - علی اكبری

مقدمه

جوانان چون گلهای رنگارنگی هستند كه تنها در سایه سار  توجه و عنایت بزرگان می‌توانند رخ نمایی كنند.

جوانان هر كشور، سرمایه آن  می باشد، سرمایه ای كه با به فعلیت در آوردن آن، می‌توان موجبات رشد جامعه را فراهم ساخت. نسلی كه هدف گسترده و اصلی تهاجم فرهنگی غرب می‌باشد. در تهاجم فرهنگی، پایگاه های دینی مثل مساجد نیز آماج حمله قرار دارند . امروزه با توجه به گستردگی ارتباطات و فناوری پیشرفته، به طور قطع، نمی‌توان از ورود فرهنگ های بیگانه جلو گیری كرد . از این رو، باید به جوانان در برابر این هجوم افسار گسیخته مصونیت ببخشیم. به نظر می رسد بهترین و كم هزینه ترین روش در جهت نیل به این مقصود، استفاده مطلوب و برنامه ریزی شده از امكانات مساجد و افزایش توان مسجد، در رقابت با تهاجم فرهنگی دشمنان است. مساجد می توانند با جذب جوانان و تعمیق بخشیدن به فرهنگ غنی اسلامی، در این نبرد بزرگ سربلند و پیروز باشند

 

جوانی

با فرا رسیدن دوران جوانی، علائم بلوغ آشكار می‌شود. هم چنان كه جسم و اندام جوان رشد بیش تری می كند، عقل او كامل‌تر می‌شود و قدرت فهم و دركش، افزایش می‌یابد. در همین دوران است كه در باورهای دینی خود می كاود تا آنان را به مدد عقل و اندیشه، استوار سازد. كار اساسی این است كه روحیه جوان را به خوبی شناخت و ظرف اندیشه او را اندازه گیری كرد و متناسب با آن ، تغذیه نمود .

 

خانواده و دوستان

خانواده و دوستان از مهمترین عوامل تشكل شخصیت هستند كه چگونگی آنها در آینده تربیتی، سیاسی، تحصیلی و دینی فرد موثر است.

1- عادت دهی فرزندان به نماز

2 - پرهیز از خشونت و زور گویی

3- آشنایی ‌دهی فرزندان به مسجد و اجتماعات معنوی : آنها را باید در محیط های مشوق برد. این به تجربه ثابت شده است كه اگر فرزندان به مسجد نروند ، اگر در جمع نباشند، نماز خواندن گروهی را نبینند، به این كار تشویق نمی شوند زیرا حضور در جمع مشوق انسان است، آدم بزرگ وقتی خودش را در جمع اهل عبادت می بیند، روح عبادت بیشتری پیدا می كند والبته فرزندان بیشتر تحت تاثیر قرار می گیرند  ولیكن متاسفانه كم رفتن به مساجد ومعابد ومجالس دینی سبب می شود كه فرزندان از ابتدا رغبت به عبادت پیدا نكنند ، ولی این برای همه وظیفه است ، اسلام كه می گوید، فرزندت را وادار به نمازخواندن كن ،نمی گوید آقا مابانه فرمان بده، تشر بزن، دعوایش كن ، بلكه می گوید از هر وسیله ای كه بهتر می شود برای تشویق او به عبادت و نماز خواندن استفاده كرد ، باید استفاده شود(عزیزی تهرانی علی اصغر  ،77،ص113 )

لذا در صورتی كه اعضای خانواده به خصوص، پدر و مادر خود به مسجد نروند یا به رفت و آمد فرزندشان به مسجد توجه نكنند یا این كه فضای خانه به طور كلی با تعالیم و مفاهیم دینی بیگانه و بی تفاوت باشد ، نمی توان انتظار داشت ، جوانان با مسجد میانه خوبی داشته باشد.

4- تشویق فرزندان نماز خوان: هر انسانی در برابر كاری كه انجام می دهد تشنه تشویق است و تشویق انسان را بهتر وادار به كار كرده و باعث می شود كار را بهتر انجام دهد و این مطلب در بچه‌ها تاثیر بیشتری دارد پس چقدر خوب است كه فرزندان را در رابطه با تمام خوبیها ئیكه انجام می دهند مخصو صا نماز تشویق نمائیم. (تاج لنگرودی محمد مهدی  75 ص92 )

5- پدر و مادر باید به او بفهمانند كه نماز پاسخی است به نیاز روانی او، باید با او چنان ارتباط خوبی برقرار كنند كه این نیاز در او وارد بشود ،او بخواهد به نماز بایستد، او با نماز همه نیا زهای روانیش ارضاء بشود چرا كه با نماز گزار كه پدر و مادرش بوده نیازش به محبت ارضاء شده حالا نیازهای روانیش هم ارضاء خواهد شد . به همین جهت ما می بینیم كه وقتی یك رفتاری را با تجارب خوشایندی برای آنها همراه می كنیم دوست می دارند و آن وقت است كه ما از خانه یك راهی باز می‌كنیم به طرف مسجد هر وقت پدر و مادر مسجد می‌روند، ما راه خانه و مسجد را به فرزندان نشان می دهیم .(ستاد اقامه نماز 74 ص40-41 )

 

پس وظایف والدین و الگوهای منزل

توجه عملی به امر عبادت و نماز، ارزش دهی به نماز، تعطیل كارها هنگام نماز، ایجاد خلوص و پاكی در عبادت والدین، هماهنگی نماز و عبادت والدین با اخلاق و كردار و رفتار آنها، فراهم نمودن غذاهای طیب و پاك، رشد‌دهی اعتقادی و فكری فرزندان نسبت به دین و دینداری در عصر پیشرفت علوم و تكنولوژی، دوست‌یابی مناسب و غیر مستقیم برای فرزندان و ایجاد زمینه‌های پذیرش و استقبال، ایجاد زمینه معنویات، همانند دعا، مناجات، روضه اهل بیت، همگام‌سازی فرزندان با الگوهای نافذ و رشد یافته و اسوه .

زیرا ماهی كه در دریا زاده می شود آیا نیازی دارد كه آموزش شنا ببیند ؟ فرزندی هم كه در خانواده ای كه لبریز از ذكر و یاد و محبت خداست بدنیا می آید هیچ نیازی ندارد كه آموزشی ویژه برای نماز ببیند چون از همان لحظه میلاد در گوشش اذان و اقامه می گویند  او را به صلوه و فلاح و خیرالعمل دعوت می كنند .

امام (ره) فرمودند :به نماز و مساجد اهمیت دهید كه پرونده های دادگستری مال بی نمازها است و نماز خوانهای واقعی در دادگستری پرونده ندارند شیطانها از مساجد و نماز می ترسند . آنها می خواهند از نماز جلوگیری كنند و بعد از خالی كردن سنگرها ، حمله كنند ( موسسه فرهنگی قدر ولایت 74 ص 36 )

 وظایف مربیان و مدیران:

1 - تبلیغ كلامی مدیران و معلمان در امر نماز

2 - تبلیغ عملی در امر نماز

3 - هماهنگی نماز و عبادت مربیان با اخلاق و رفتار آنها

4 - استفاده از روشهای سازنده و جذاب در دعوت به امر نماز

5 - پرهیز از استبداد، تحكم، زورگویی، ایجاد محدودیت، طعنه

6 - شناخت دهی  نوجوانان و جوانان نسبت به فساد و بزهكاری

7 - گوشزد نمودن اثرات مخرب ماهواره

8 -  زدودن تفكر جدایی دین از علم و تضاد آنها از اذهان جوانان

 9 - ایجاد فضای معنوی و دینداری در جو حاكم مدرسه ( عزیزی تهرانی  علی اصغر (143 تا ص147 )

10 - نماز را با فیزیك ، امور تربیتی را با شیمی و ریاضی عجین بكنیم . دانشگاهها باید اساتید در خط اول نماز جماعات باشند.

11 - با یك دید واقع بینانه و با اعتماد راسخ به تعالیم اسلامی، برای حاكمیت دین در مدرسه می‌بایست بیشترین بهاء را به گزینش بهترین و شایسته‌ترین الگوها كه وجودشان مزین به باورهای عمیق دینی و رفتارهای مذهبی است داد .(پیوند  161 ص348 )

12- رشد تربیت دینی صرفا ماموریت درس دینی شمرده نشود ،زیرا ماهیت دین طوری است كه در همه جا حضور دارد و ارتباط آن با همه عرصه های فكری باید مكشوف گردد (پیوند  337 ص31 )

 

 توجه مسئولین سیاسی و حكومتی  به سالم ‌سازی اجتماع

 متاسفانه در بیشتر محیط‌های عمومی جامعه مسلمانان، بخصوص در ایران اسلامی و در بین شیعیان، بی‌مبالاتی و بی‌اعتنایی نسبت به دین و احكام دینی مشاهده می‌شود.

 مسئولین باید به این امر توجه لازم داشته باشند كه آلودگی محیط جامعه، گریبان گیر همه افراد جامعه حتی خود آنها و فرزندانشان خواهد شد، دنیای امروز، بی‌حد و مرز است، تمام مرزها شكسته شده و روز به روز، اتصال ملتها و افراد جامعه بشری بیشتر خواهد شد .جوان نسل گذشته را می‌توانستیم در منطقه و منطقه‌ای محدود نمود، ولی با پیشرفت ارتباطات و نیاز قوی ما مسلمانان به پیشرفت در تمام زمینه‌های علوم و فنون، دیگر نمی‌توان خود را محدود به محیط خاصی نمود. پس نسل امروز، اعم از دختر و پسر، باید وارد اجتماع بزرگ و گاهی دنیاهای دیگر شوند، به همین جهت است كه پاكی محیط اجتماع برای انسانها ، مخصوصا انسان امروز مهم است ، از طرفی ایجاد شناخت و معرفت نسبت به اعتقادات امری ضروری تر و مهمتر است

و تمام سیاستمداران و حكومت‌كنندگان و مبلغان باید در دو مرحله تلاش و حركت كنند:

1 - حركت بیرونی

2 - حركت درونی. مخصوصا در دنیای بی‌حد و مرز امروز واكسینگی فكر و عمل، ضروری‌تر جلوه می‌كند شاید در زمان‌های نزدیك، مبارزه با ماهواره و رسانه‌هایی همانند آن غیر ممكن باشد و ما راهی بجز شناخت دهی و آگاهی بخشی به نسل جوان خود نداریم و در این راستا از هیچ حركتی نباید دریغ بورزیم.

 

توجه مسئولین فرهنگی جامعه به امر نماز

مسئولین تبلیغی، نویسنده‌ها، ناشرین، مطبوعات و تمام رسانه‌ها باید به ارزش دهی به معنویات، مخصوصا امر نماز توجه كنند و امور معنوی را با شیوه‌های امروزی هماهنگ با اندیشه‌های نو امروزی تبلیغ كنند.

(عزیزی تهرانی علی اصغر 77 ص و 121 - 137 تا 139 )

ادامه دارد ...

منبع : center.namaz.ir

 

  لينک های هفته             

کتابناک
دانلود کتاب های الکترونیکی

 

وب سایت مدیریتی ایران

 

پایگاه ملی اطلاعات اعضای هیات علمی

 

تصاویری از مکه مکرمه از دیروز تا امروز

 

پژوهشکده اعجاز قرآن دانشگاه شهید بهشتی

 

International institute for Enviroment and development

دستيابی يه نشريات و مقالات رايگان در حوزه محيط زيست و جغرافيا